Jeositler
Bilimsel adıyla jeolojik sit (geological site) veya yaygın kullanımıyla jeosit, yer kürenin milyarlarca yıllık evrim sürecini, geçirdiği yapısal ve iklimsel değişimleri, üzerinde barındırdığı canlı yaşamının geçmişini en somut şekilde ortaya koyan ender ve hassas yer kabuğu oluşumlarıdır.
Jeositler, biyolojik çeşitliliğin aksine yenilenemez doğal kaynaklardır. Tahrip edilen bir orman kendini birkaç on yılda yenileyebilirken, bozulan veya yok edilen bir jeositin (örneğin milyonlarca yılda oluşmuş bir sarkıtın veya nadir bir kıvrım yapısının) insan ömrü ölçeğinde geri getirilmesi imkansızdır. Bu yüzden jeoparklar bünyesinde koruma altına alınmaları hayati önem taşır.
KOYG-01Gideros Koyu
Cide ile Kurucaşile arasında yer alır. Gideros Koyu bölgenin dikkat çeken turizm alanlarındandır. Koyun oluşumda tektonizma etkili olmuştur. Günümüzde çok belirgin olarak…
JEOLOJİK YAPIG-02Gideros Bindirmesi
Gideros Koyu'nun hemen güney ucunda kuzeye dalımlı Gideros bindirmesi açıkça gözlenmektedir. Üst Jura-Alt Kretase yaşlı kireçtaşları Üst Kretase yaşlı yay volkanizması…
JEOLOJİK KESİTG-03Eosen Flişi Cide Kesiti
Bölgedeki en genç birim olan Erken-Orta Eosen yaşlı flişler (Çaycuma Formasyonu) Cide girişinde yol yarmasında oldukça güzel bir istif sunar. Birim bu durakta orta ince tabakalı,…
FOSİL LOKALİTESİG-04Cideina ve Omphalocyclus Cideensis Fosillerinin Tip Lokalitesi
Tek hücrelilerden bentik foraminiferler grubuna ait Cideina cinsi (Sirel 1991) ve Omphalocyclus cideensis (Özcan, 2007) türü ilk kez Cide ilçesinin hemen kuzeyinde yer alan…
JEOLOJİK YAPIG-05Hisarcık Devrik Kıvrımı
Jeosit, İstanbul Zonuna ait Himmetpaşa Formasyonu içindedir. Permo-Triyas kırmızı tabakalarını (Çakraz Fm) uyumsuz olarak örten ve sınırlı bir yüzeylemeye sahip olan bu kırıntılı…
VADİG-06Loç Vadisi
Cide Merkezinden yaklaşık 20 km uzaklıktadır. Cide-Kastamonu yolu üzerinden ulaşım sağlanmaktadır. Loç Vadisi 4 köyün (Karakadı, Hamitli, Şenköy, Çamdibi) sınırları içerisinde…
JEOLOJİK KESİTG-07İnaltı Kireçtaşları Dağlı Kesiti
Üst Jura-Alt Kretase karbonatları, İstanbul ve Sakarya tektonik zonların birleşiminden sonra alanın her ikisi üzerinde çökelen ve bu birleşimin yaşını ortaya koyan ilk birim…
MAĞARAG-08Kılıçlı Mağarası
Kılıçlı Mağarası, Cide'ye yaklaşık 25 km mesafede Çamdibi Köyü yakınlarında yer alır. Mağara İnaltı kireçtaşları içerisinde, KB-GD ve K-G yönlü faylara bağlı olarak gelişmiştir.…
VOLKANİK KAYAÇG-09Hamitli Riyodasitleri
Hamitli Köyü yakınlarında Batı Karadeniz bölgesindeki “en yaşlı magmatik kayalar” olarak bilinen pembemsi, beyaz renkli “Hamitli riyodasitleri”nin yüzlekleri bulunur ve jeosit…
DOLİNG-10Dağlı Kuylucu
Dağlı Kuylucu, Dağlı Köyü sınırları içinde yer alıp, Şenpazar'a 40 km mesafededir. Jeosit bu bölgede İnaltı kireçtaşlarında gelişmiş karstik yapılardan (dolin) biridir. Yaklaşık…
MAĞARAG-11Ilgarini Mağarası
Pınarbaşı ilçe merkezinin 36 km kuzeybatısında yer almaktadır. Ilgarini mağarası bölgede yaygın yüzlekleri olan Üst Jura – Alt Kretase yaşlı İnaltı kireçtaşları içinde gelişmiş…
MAĞARAG-12Ejderha Mağarası
Pınarbaşı ilçesine bağlı mağara, Mantar Mağarasının yaklaşık 1 km kuzeybatısında yer almaktadır. İnaltı kireçtaşları içinde düşey gelişmiş fosil bir mağaradır. Mevsimsel olarak…
MAĞARAG-13Mantar Mağarası
İnaltı kireçtaşları içerisinde gelişmiş olan mağara Pınarbaşı İlçe merkezine yaklaşık 30 km uzaklıkta olan Sümenler Köyü yakınlarındadır. Orman içindeki patika yoldan yaklaşık 1…
KANYONG-14Valla Kanyonu
Valla Kanyonu Kastamonu'nun kuzeybatısında Cide, Azdavay ve Pınarbaşı arasında yer almaktadır. Devrekani ve Kanlıçay'ın birleştiği nokta Valla Kanyonu'nun başlangıç noktasıdır.…
ŞELALEG-15Ilıca Şelalesi
Pınarbaşı ilçesindeki Horma Kanyonunun kuzey ucunda bulunmaktadır. Şelale D-B yönlü normal bir fayın fay aynasından akmaktadır (Kazancı vd., 2009). Yaklaşık 15 m'lik bir…
KANYONG-16Horma Kanyonu
Bölgenin doğa turizmi odak noktalarından biri olan Horma Kanyonu Pınarbaşı ilçesinin 3 km kuzeydoğusunda yer alır ve Üst Jura-Alt Kretase yaşlı İnaltı kireçtaşlarında gelişmiştir.…
KANYONG-17Çatak Kanyonu
Kastamonu Azdavay ilçesine 7 km uzaklıkta olan kanyon adını yakınındaki Çatak köyünden almaktadır. Uzunluğu kuş uçuşu 5 km, yürüme mesafesi ile 12 km olup duvar yüksekliği 400-880…
MAĞARAG-18Medil Mağarası
Kastamonu Azdavay ilçe merkezine yaklaşık 7 km uzaklıkta olan mağara, Çatak Kanyonu'nun doğu yamacında ve vadi tabanından yaklaşık 100 m yüksekte yer almaktadır. Medil mağarası ve…
JEOLOJİK KESİTG-19Çakraz Formasyonu Valay Kesiti
İstanbul Zonuna ait Çakraz Formasyonu Türkiye'deki en kalın karasal Geç Permiyen-Triyas birimi olmasının yanında, Paleozoyik-Mezozoyik geçişini temsil etmesi bakımından bölgesel…
JEOLOJİK KESİTG-20Alt Kretase Türbiditik İstifi Valay Kesiti
Karadeniz'in henüz açılmadığı dönemde çökelen Alt Kretase türbiditleri (Ulus/Çağlayan Formasyonu) alanın yaygın kırıntılı istifidir. Formasyonda yapılan incelemeler türbiditlerin…
JEOLOJİK YAPIG-21Valay Olistolitleri
Valay Vadisinin önemli bir bölümü Çağlayan Formasyonu olarak bilinen Fliş istifini keser. Bu Alt Kretase istifinin içinde dev kireçtaşı blokları, olistolitler bulunur. Yer yer…
FENERG-22Kerempe Feneri
Kerempe Feneri, Cide-İnebolu güzergâhı üzerinde Aydıncık Köyü sınırları içerisinde Kerempe Burnu'nda bulunur. Cide merkeze yaklaşık 55 km uzaklıktadır. Fener'in yerden yüksekliği…
FOSİL YATAĞIG-23Mancılık Köyü Fosil Mezarlığı
Ağlı ilçesinin güneydoğusunda yer alan Mancılık Köyü civarında sığ denizel bol fosilli Eosen yaşlı birim yüzlek verir. Jeopark alanında Eosen dönemi çoğunlukla derin denizel…
TARİHİ YAPIG-24Ecevit Hanı
Kastamonu'nun Küre ilçesinde Ecevit Köyü'nde yer alan Ecevit Hanı, Milli Mücadele yıllarında tarihe tanıklık etmiş bu bölgedeki bir konaklama mekânıdır. “Hanlar bölgesi” de…
MADENG-25Küre Tarihi Bakır Madeni
Kastamonu'da yer alan ve tarihi adı "Küre-i Nühas" (Bakır Ocağı) olan Küre Bakır Madeni, antik Paflagonya döneminden (M.Ö. IX. yüzyıl) itibaren Romalılar, Cenevizliler, Bizans,…
JEOLOJİK KOMPLEKSG-26Küre Kompleksi
Küre Kompleksi, Paleotetis Okyanusu'nun yitimini ve dalma-batma birikme süreçlerini temsil eden, Kimmerid orojenezi ile deforme olmuş, Geç Paleozoyik-Erken Mezozoik jeodinamik…
KANYONG-27Ersizlerdere Kanyonu
Küre'ye 8 kilometre uzaklıkta bulunan Ersizlerdere kanyonu, Kastamonu'yu İnebolu'ya bağlayan yol boyunca KB-GD yönünde devam eder ve yaklaşık 2,5 kilometre uzunluğa sahiptir.…
JEOLOJİK KESİTG-28Kapanboğazı Formasyonu Aşağıçaylı Kesiti
Kırmızı renkli pelajik kireçtaşlarıyla temsil olan birim, Karadeniz'in oluşumunda yeni bir çökelme döngüsüne işaret eder. Karadeniz bölgesinin çökelme tarihi ve tektoniğinin…
KÜLTÜREL DOKUG-29Aşı Boyalı İnebolu Evleri
Tarihi ve kültürel miras örnekleri olan İnebolu evleri doğa-kültür ilişkisini temsil eder. Stratigrafik istifte Gürsökü Formasyonu olarak bilinen Üst Kretase filişine ait bazı…
VOLKANİK KAYAÇG-30Bozkurt Yemişliçay Volkanitleri
Tipik magmatik yay volkanizmasını temsil ederler. Tetis Okyanusu'nun kuzeye doğru dalma-batmasının sonucu olan yay magmatizması, Karadeniz bölgesinin jeolojik geçmişi ve…
MAGMATİK KAYAÇG-31Aslanbey Magmatikleri
Jeopark sahasının engebeli ve yoğun bitki örtüsü nedeniyle ancak yol yarmalarında ortaya çıkan jeositlerden biridir ve Gemiciler-Aslanbey arasında gözlenir. Sınırlı alan…
Kastamonina Abanica Tip Lokalitesi
Kastamonina abanica, 163-145 milyon yıl öncesi (Üst Jura-Alt Kretase) sığ denizlerde yaşamış bir mikrofosildir. Bentik foraminiferlere ait olan bu cins, 1993 yılında Abana ilçesi…
İZ FOSİLİG-33Hacıveli Kayalıkları ve İz Fosilleri
Abana ilçesi sahil hattında gözlenen Hacıveli Kayalıkları, Maastrihtiyen-Paleosen yaşlı Akveren formasyonunun dike yakın eğimli tabakalarından oluşmuştur. Birim genel olarak killi…
JEOLOJİK BİRİMG-34Mamatlar Bürnük Çakıltaşı
Yaralıgöz Dağı ve Mamatlar Köyü arasında yer alır. Bürnük Formasyonu'nun taban seviyeleri olup, Orta Jura transgresyonunu temsil etmesi nedeniyle önemlidir. Kırmızı-bordo renkli,…
KOY VE KALEG-35Ginolu Koyu ve Kalesi
Çatalzeytin ilçesinin 5 km batısında yer alan Ginolu Koyu Karadeniz'in ender doğal koylarından biridir. Koy ve yakın civarında Üst Kretase-Paleosen yaşlı gri renkli killi…
TARİHİ YAPIG-36Çatalzeytin-Bozkurt Camileri
Çatalzeytin Kızılcakaya, Çağlar ve Bozkurt Ortasökü köylerinde bulunan tarihi ahşap camiiler kültürel jeolojiye oldukça güzel örnekler olarak sunulmaktadır. Her üç camii de yerden…
Abana-Bozkurt Afet Alanı
Son yıllarda küresel iklim değişimi farklı şekillerde kendini göstermektedir. Kısa süreli fakat şiddetli yağışlar bunlardan biridir. Jeopark alanı içerisinde zaman zaman şiddetli…